Sudoku-oplosser

Zo werkt het

Je sudoku invoeren

Klik in het raster hierboven op het vakje linksboven en typ de puzzel over, van links naar rechts en van boven naar beneden. Na elk cijfer springt de cursor vanzelf naar het volgende vakje, dus je kunt gewoon doortypen. Een leeg vakje sla je over met de spatiebalk, een nul of een punt. Met de pijltjestoetsen ga je naar een ander vakje en met Backspace wis je er een. Heb je de puzzel ergens als rij van eenentachtig tekens staan, dan kun je die ook plakken; nullen en punten worden als lege vakjes gelezen.

Alleen de oplossing, of de hele redenering

Met Oplossen zie je in een tel het hele antwoord. De cijfers die je zelf hebt ingevoerd blijven zwart, alles wat er bij is gekomen staat oranje, zodat je in een oogopslag ziet wat je nog miste.

Met Stap voor stap uitleggen gebeurt er iets anders: dan lopen we de puzzel van voor naar achter door en leggen we bij elke zet uit waarom die zet moet. Bij elke stap zie je welk vakje aan de beurt is, welk cijfer daar hoort en waarom, en welke andere vakjes daarvoor zorgen. Die vakjes lichten op in het raster: oranje is het vakje waar het om gaat, blauw zijn de vakjes waar de redenering op steunt, en de lichte tint laat zien in welke rij, kolom of blok we aan het kijken zijn. Met Vorige en Volgende ga je zelf door de stappen, en met Afspelen loopt de hele puzzel vanzelf.

De trucs die we gebruiken

We beginnen altijd met de makkelijkste manier die op dat moment werkt. De simpelste is de enige kandidaat: in een vakje passen alle cijfers behalve een, dus dat ene moet het zijn. Daarna komt de verborgen enkeling: in een rij, kolom of blok is er voor een bepaald cijfer nog maar een plek over. Lukt dat allebei niet, dan gaan we strepen met een naakt paar of naakt drietal, met een verborgen paar, of met blok-lijn en lijn-blok. Bij die laatste twee kijken we waar een cijfer binnen een blok nog kan staan, en wat dat betekent voor de rij of kolom eromheen.

Loopt het daarna nog vast, dan halen we er vier lastigere trucs bij. Bij een X-wing kijken we naar een cijfer dat in twee rijen allebei nog maar in dezelfde twee kolommen past. Die vier vakjes vormen een rechthoek, en de twee cijfers komen daar altijd schuin tegenover elkaar te staan; in de rest van die twee kolommen kan het cijfer dan weg. Bij een W-wing zoeken we twee vakjes waar precies dezelfde twee cijfers in passen, plus een rij, kolom of blok waar een van die twee cijfers nog maar op twee plekken kan. Daarmee weet je zeker dat minstens een van die twee vakjes het andere cijfer krijgt, en kan dat cijfer weg uit elk vakje dat ze allebei ziet.

De derde is de XY-wing. Daarvoor zoeken we drie vakjes waar elk nog precies twee cijfers in passen. Het middelste vakje is de spil: daar kan bijvoorbeeld nog een 2 of een 7. De ene vleugel heeft de 2 en de 4, de andere de 7 en de 4, en de spil staat met allebei die vleugels in een rij, kolom of blok. Wordt de spil een 2, dan kan die eerste vleugel geen 2 meer zijn en wordt hij een 4; wordt de spil een 7, dan wordt de andere vleugel om dezelfde reden een 4. Hoe het ook loopt, minstens een van de twee vleugels wordt dus een 4, en daarom kan de 4 weg uit elk vakje dat allebei de vleugels ziet. In het raster kleuren we bij zo'n stap de spil groen en de twee vleugels blauw, zodat je ziet waar de redenering omdraait.

De vierde is de swordfish, de grote broer van de X-wing: nu met drie rijen in plaats van twee. We zoeken een cijfer dat in drie rijen alleen nog op twee of drie plekken past, en waarbij al die plekken samen in precies drie kolommen liggen. Elk van die drie rijen moet zijn cijfer in een van die drie kolommen kwijt, en twee rijen kunnen daarbij niet dezelfde kolom nemen. De drie kolommen zitten dus vol: in elk daarvan komt het cijfer in een van deze drie rijen te staan. Verder naar boven of naar beneden in die kolommen kan het cijfer dan weg. Net als bij de X-wing werkt het ook gespiegeld, met drie kolommen die samen in precies drie rijen vallen. Deze truc komt zelden aan de beurt, want meestal is de puzzel met de andere trucs al uit. Wil je hem toch eens zien, druk dan op de voorbeeldknop Met swordfish.

Die trucs vullen zelf geen vakje in; ze halen alleen mogelijkheden weg. Zo'n stap ziet er in de uitleg dus anders uit: je ziet in de kleine cijfertjes precies welke mogelijkheden er doorgestreept worden, en een paar stappen later komt daardoor ergens een vakje vrij. Bij zo'n stap zetten we de kandidaten altijd aan, want anders is er niets van te zien.

Bij een echt lastige puzzel raken die trucs op. Dan zeggen we dat gewoon eerlijk: hier houdt het redeneren op en moet je gaan proberen. Zo'n stap staat duidelijk gemerkt, dus je weet altijd of een zet volgt uit de regels of uit uitproberen.

Als je puzzel niet uitkomt

Krijg je de melding dat er ergens een cijfer twee keer in dezelfde rij, kolom of blok staat, dan is er iets misgegaan bij het overtypen; we wijzen de twee vakjes aan. Staat er dat de puzzel geen oplossing heeft terwijl er niets dubbel staat, dan botsen de cijfers verderop in de puzzel en is er waarschijnlijk een cijfer verkeerd overgenomen. En krijg je te horen dat er meer dan een oplossing is, dan zijn er te weinig cijfers ingevuld; een echte sudoku heeft er altijd precies een.

Waar blijft je puzzel

Nergens. Al het rekenwerk gebeurt in je eigen browser: wat je intypt gaat niet naar onze server en wordt niet bewaard. Sluit je de pagina, dan is de puzzel weg.

Zelf een potje sudoku spelen

Deze pagina lost puzzels op, maar er zelf een maken en spelen is natuurlijk leuker. Kijk daarvoor bij onze sudokuspelletjes en bij de spelletjes die we zelf gemaakt hebben. Bij de andere hulpjes staat ook de online dobbelsteen.